poniedziałek, 13 wrzesień 2010 12:20

O etykę dla pedagogiki

Napisane przez

Przedmiotem rozważań zamieszczonych w kolejnym, dziesiątym numerze "Cywilizacji" jest etyka w kontekście pedagogiki. W tradycji klasycznej pedagogika była dziedziną moralności i stanowiła centrum kultury-paidei.

Ars artium et stientia stientiarum ? tak o pedagogice mówili starożytni. Również późniejsze epoki w fazach swojego rozkwitu traktowały wychowanie jak najpoważniej, wiedząc, że od praktyk wychowawczych zależy jakość życia poszczególnych ludzi i całych społeczności. Jednakże pod wpływem rozwoju nauk szczegółowych, zwłaszcza w pozytywizmie, pedagogika przestała być ważną, niemalże centralną dziedziną kultury; stała się dyscypliną akademicką, w której rozważa się techniki oddziaływania na wychowanka.
Bez świadomości kim jest człowiek, jaki jest cel jego życia, co jest dobre a co złe, jak odróżnić dobro od zła i jak przysposobić osobę ludzką do spełniania dobra ? nie ma mowy o pedagogice. Dziś, niestety, również wśród pedagogów, tej świadomości brakuje. Dlatego treść kolejnego numeru "Cywlizacji" ukierunkowana jest na ukazanie podstaw dla pedagogiki i podkreślenie, że sama pedagogika jest dziedziną moralności.
Autorzy "Cywilizacji" starają się wskazać podstawowe składniki ludzkiej moralności, a więc człowieka w jego moralnym działaniu. Pozostają bowiem w przekonaniu, że bez rozumienia ludzkich czynów nie jest możliwa pedagogika jako metodyczne ukazanie i pokierowanie wykształceniem i wychowaniem człowieka. W związku z tym kładą akcent na teorię cnót czyli usprawnień ludzkiego działania.
W dziale Służyć prawdzie o ludzkim działaniu moralnym będącym spełnianiem dobra oraz o różnych sposobach jego realizacji, którymi zajmuje się etyka pisze, o. M.A. Krąpiec. O. F.W. Bednarski koncentruje się na etyce św. Tomasza z Akwinu, podkreślając jej uniwersalizm i realizm, zarówno w metodzie (na skutek empiryczno-filozoficznego i praktycznego podejścia), jak i w treści. Współczesny kryzys pedagogiki diagnozuje Z. Pańpuch jako zapomnienie, czy wręcz odejście od klasycznych rozwiązań, w tym szczególnie pominięcie roli celu wychowania i cnoty jako jego fundamentu. Próbę ukazania antropologii św. Tomasza z Akwinu podejmuje A. Białowąs, podkreślając aktualność i integralność jego rozumienia człowieka. Problem ludzkiego wyboru podejmuje o. G. Hołub, analizując dobro w perspektywie subiektywnej. P. Jaworski zastanawia się nad wychowaniem do wolności, D. Radziszewska-Szczepaniak podnosi zaś kwestię wychowania uczuć. P.S. Mazur analizuje problem "politycznej poprawności" w kontekście wychowania, gdzie jawi się ona jako antyetos kreujący specyficzne wzorce myślenia i postępowania. Ksiądz S. Kowalczyk omawia chrześcijańską ideę ładu społecznego w nauczaniu kardynała Stefana Wyszyńskiego.
W dziale Spełniać dobro B. Kiereś zajmuje się rodziną, jej naturą i funkcjami w ujęciu wypracowanym na gruncie cywilizacji łacińskiej oraz służebną rolą, jaką wobec rodziny pełnić powinna szkoła. R. Polak przedstawia centralne zagadnienie etyki, jakim jest wychowanie do cnót w ujęciu o. J. Woronieckiego ? jednego z najwybitniejszych pedagogów polskich. Następnie zamieszczono artykuł zmarłego przed rokiem, nieodżałowanego ks. J. Wilka ? znamienitego pedagoga i mistrza ? na temat ideału wychowawcy-nauczyciela (w oparciu o myśl ks. J. Bosko). Kolejny artykuł D. Zalewskiego jest na temat współczesnych prób zideologizowania szkoły, jaką niosą wytyczne Komisji Europejskiej. J. Truskolaska, poszukując antropologiczno-etycznych podstaw pedagogiki zabawy, wskazuje na wagę zabawy jako czynnika rozwijającego osobę i związany z tym jej walor wychowawczy. P.R. Mazur zajmuje się patriotyzmem i jego różnymi postaciami, a R. Blicharz pisze o próbach tworzenia polskiej floty w dawnych wiekach i o polskiej Marynarce Wojennej w dwudziestoleciu międzywojennym.
W dziale O przyszłość prawicy narodowej zamieszczony został głos A. Robaczewskiego w sprawie formacji osób angażujących się w życie społeczne.
W dziale Wiara poszukująca zrozumienia s. Z.J. Zdybicka zajmuje się ostatecznym wymiarem spełnienia się osoby ludzkiej jakim jest świętość
W Skarbcu myśli polskiej przedstawiamy artykuł o. J. Woronieckiego o szczegółowych doskonałościach, jak cnota długomyślności, którymi winien odznaczać się pracujący z młodzieżą nauczyciel i wychowawca.

Fundacja Servire Veritati. Instytut Edukacji Narodowej, Lublin 2004
16,5 cm x 24 cm, ss. 296
cena 18 zł (+ koszty wysyłki) roczna prenumerata 60 zł
Kwartalnik można zamówić w Redakcji "Cywilizacji": ul. 3 Maja 22/9, 20-078 Lublin
tel./fax(081) 743 75 15
e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Wyświetlony 5714 razy

Zaloguj się, by skomentować

Wychodząca od 2001 roku
„Opcja na Prawo” to najdłużej ukazujące się pismo
opiniotwórcze o charakterze liberalno-konserwatywnym.

OPCJA NA PRAWO © All Rights Reserved.

Nasza strona używa plików cookies. Jeśli przeglądasz nasze strony równocześnie wyrażasz zgodę na korzystanie z nich.Więcej o naszej polityce prywatności Polityka prywatności. Korzystanie z tej strony wymaga akceptacji plików cookie.